Дали Европа ќе има доволно гас за оваа зима?

Дали Европа ќе има доволно гас за оваа зима? Александра Спасеска 29.08.2026 / 14:14 Свет Европа влегува во постудените месеци со најниски залихи на гас во последните 13 години, предизвикувајќи „зимска паника“ кај трговците со енергија, предупредуваат експертите. Залихите на гас на ЕУ беа полни со 63 проценти во последната недела од август, што е далеку под просекот од 80 проценти за крајот на август во претходните години и меѓу најниските нивоа некогаш забележани за овој период од годината. Со сегашното бавно темпо на полнење на складиштата за гас, ЕУ веројатно ќе влезе во зимската грејна сезона со залихи околу една петтина под петгодишниот просек и на најниско ниво од 2013 година, според Грег Молнар, аналитичар за гас и професор. „Ниските нивоа на залихи природно го зголемуваат ризикот од поголема нестабилност на цените во текот на зимата“, рече тој, додавајќи дека ситуацијата може да се влоши со студени периоди или периоди на слаб ветер, што би ја зголемило потрошувачката на гас во текот на зимата. Велика Британија може да биде особено изложена на пазарни флуктуации бидејќи е еден од најголемите потрошувачи на гас во Европа, но има еден од најмалите домашни капацитети за складирање на гас. Велика Британија обично се потпира на увоз на гас преку цевководи од Европа или танкери од САД и Блискиот Исток. Крис О’Ши, извршен директор на Центрика, која е сопственик на British Gas, оваа недела изјави дека Велика Британија „скоро и да нема гас во складиштата“ за претстојната зима. Залихите на гас на ЕУ се мачат да се зголемат кон омекнатата цел од 80 проценти исполнетост до почетокот на зимата, бидејќи војната меѓу САД и Израел против Иран предизвика сериозни прекини во извозот на нафта и гас од регионот на Персискиот Залив. Студениот крај на минатата зима, како и поголемото од вообичаеното производство на електрична енергија од гас за време на овогодинешниот топлотен бран во Европа, исто така придонесоа за намалување на залихите на гас во блокот. Во нормална година, сопствениците на складишта ги полнат во текот на летото, кога побарувачката и цените се пониски. Цените на гасот на европскиот пазар останаа релативно стабилни ова лето, со надеж дека Ормутскиот теснец ќе се отвори повторно и дека зимските залихи ќе можат да се надополнат. Но, според Бјарне Шилдроп, главен аналитичар за стоки во нордиската банкарска група SEB, никој не очекува тоа да се случи наскоро. „Како резултат на тоа, европскиот пазар на природен гас западна во еден вид зимска паника во текот на изминатата недела“, додаде Шилдроп. Иако не се очекува Европа да доживее физички недостиг на гас оваа зима, трговците очекуваат повисоки цени. Референтната цена на гасот се искачи на највисоко ниво за три години во последните недели, над 68 евра за мегават-час (MWh), повеќе од двојно поголема од цената на почетокот на годината. Цените се зголемија поради растечките очекувања дека трговците од ЕУ ќе мора да се натпреваруваат со азиските купувачи за да обезбедат залихи на течен природен гас, или LNG, бидејќи температурите почнуваат да паѓаат. Без продолжување на извозот на гас од Блискиот Исток, референтната цена во Европа веројатно би морала да се искачи над 100 евра за MWh за да привлече доволно испораки на гас за да ја задоволи зимската побарувачка, според аналитичарите на Голдман Сакс. Загриженоста за снабдувањето со гас е особено акутна во Западна Европа, каде што нивоата на залихи се многу пониски отколку во земји како Италија и Полска, кои успеаја да ги наполнат своите складишта до повеќе од 80 проценти од капацитетот. Во Германија, која има најголем капацитет за складирање на гас во Европа, складиштата се полни околу 50 проценти, според Gas Infrastructure Europe. Нивоата на залихи во Белгија и Холандија, кои се директно поврзани со британскиот пазар на гас преку цевковод, изнесуваат 51 и 45 проценти соодветно. Се очекува зависноста на Велика Британија од глобалниот увоз на гас дополнително да се зголеми, бидејќи се забрзува падот на производството на гас од Северното Море во Велика Британија, а норвешкото производство почнува да опаѓа од 2030 година. Владата разгледува планови за обезбедување директна финансиска поддршка за заштита на домашната гасна инфраструктура откако официјалната консултација покажа дека домовите и бизнисите би можеле да останат без гас во следната деценија, и покрај зголемената зависност на земјата од чисти извори на енергија. Ова би можело да вклучува финансиска поддршка за сопствениците на складишта за гас и операторите на цевководи за да биде економски одржливо надградбата и одржувањето на таа инфраструктура во текот на наредните децении. Британскиот енергетски регулатор Ofgem оваа недела соопшти дека просечните сметки за гас и електрична енергија ќе се зголемат за четири проценти од октомври според тримесечното ограничување на цените, откако се зголемија за 13 проценти на почетокот на јули, за да се земе предвид зголемувањето на глобалните цени на енергијата предизвикани од војната со Иран. природен гас Автор/Извор А.С. Прикажи во метро On
2026-08-29 12:14:06